RW 143: Biologia Totalna i menopauza: co ciało mówi o życiu, na które się zgodziłaś?

Transkrypcja nagrania. Zredagowana: interpunkcja, podział na wypowiedzi i akapity, poprawione nazwy własne. Treść wypowiedzi bez zmian.

Zapowiedź odcinka (fragmenty rozmowy):

Magdalena Czaja: Jedni mówią, że to spadek estrogenów. Drudzy mówią, że to być może wreszcie wychodzi złość. Złość na świat, złość na mężczyzn.

Agnieszka Madej-Uhl: Symptomy w ciele mówią nam o tym, co przeoczyłyśmy, o co nie zadbałyśmy.

Magdalena Czaja: Byłoby pułapką i niesprawiedliwością wobec kobiet, gdyby nagle zacząć mówić, że menopauza to wściekłość.

Agnieszka Madej-Uhl: To, że uprościmy temat do tego, że to jest złość na mężczyzn tu i teraz, to za płytko. I zarówno mężczyźni, jak i kobiety przechodzimy przez ten etap. Jak popatrzymy na samo słowo, menopauza z angielskiego i oddzielimy men i oppose, to jest sprzeciw mężczyzn.

Magdalena Czaja: Matko jedyna.

Rozmowa:

Magdalena Czaja: Czy istnieje taki wiek kobiety, w którym kobieta wreszcie przestaje siebie tłumić, wreszcie zaczyna być sobą? Jedni mówią, że to spadek estrogenów. Drudzy mówią, że to być może wreszcie wychodzi złość. Złość na świat, złość na mężczyzn. I gdzie jest prawda? I co można z tym zrobić, jeśli tak jest? Ja po raz pierwszy usłyszałam o tej wersji, że menopauza pomaga kobietom dochodzić do swojej złości od mojego gościa, bo dzisiaj ze mną w studio jest Agnieszka Madej-Uhl. Agnieszka jest ekspertką od Biologii Totalnej i właśnie napisałaś książkę, moim zdaniem strzeliłaś się po prostu w dziesiątkę z tym tematem, książka „Menopauza bez lęku”.

Agnieszka Madej-Uhl: Tak jest, książka „Menopauza bez lęku”, bo to jest ważny temat.

Magdalena Czaja: To jest bardzo ważny temat i wiesz co mnie zaskakuje, że to jest temat, który teraz jest jakiś taki bardzo gorący. Ja nie wiem, czy to jest tak, że teraz do głosu dochodzą nasze równolatki, które wreszcie mają odwagę mówić, co się z nimi dzieje, czego im brakuje, na co się nie zgadzają, a wcześniejsze pokolenia tak nie miały. Czy po prostu jest to jakiś temat marketingowy? Jak ty myślisz?

Agnieszka Madej-Uhl: Jedno i drugie na pewno.

Magdalena Czaja: My będziemy dzisiaj rozmawiały o tej wersji menopauzy, którą ty widzisz przez pryzmat Biologii Totalnej, ale też ja będę chciała, żebyśmy dawały dziewczynom, kobietom trochę odpowiedzi i podpowiedzi, co w ogóle z tym wszystkim zrobić, żeby to był bardzo praktyczny odcinek, na tym mi zależy.

Agnieszka Madej-Uhl: Super, bo ja pracuję i też mam taki sposób myślenia bardzo praktyczny, jak coś zmienić i w jaki sposób poukładać, tak żeby to miało ręce i nogi. Mówi się, że kij ma dwa końce, ale jednak jest proca, która ma trzy i dzisiaj w tej rozmowie myślę, że zobaczymy to trzecie rozwiązanie, które pozwala rosnąć, wyrwać się z tych stereotypowych przekonań o tym, jak to w życiu ma być i że musi boleć na pewnym etapie życia i że trzeba się odsunąć na pewnym etapie życia. Tak niekoniecznie musi być.

Magdalena Czaja: Zanim cię poproszę, żebyś naszej widowni opowiedziała, dosłownie w trzech zdaniach, czym jest Biologia Totalna, to ja chcę wam powiedzieć, drogie panie, ale też słuchajcie panowie, bo ja mam taką tezę, a nawet jestem o tym przekonana, że o menopauzie powinni się też dowiadywać panowie. Jestem na takiej grupie właśnie o menopauzie. Ostatnio napisał tam pan, który napisał, a są tam właściwie same kobiety. I on napisał, że chciał się poradzić, co robić, ponieważ jego partnerce tak spadło libido, że mimo tego, że ona się stara coś z tym zrobić, jest na terapii hormonalnej, to to się nie zmienia. No i jak ratować ten związek? Więc super, że panowie też się tym interesują. A chcę też powiedzieć do tej młodszej części naszej widowni, czyli tutaj myślę tak 40, od 40 roku życia, że część z was dziewczyny pewnie już doświadcza tej perimenopauzy, część z was już jest w menopauzie, a część jest tuż przed.

I naprawdę warto zacząć się przyglądać temu tematowi, bo po prostu można pewne rzeczy zrobić wcześniej. Wcześniej nie trzeba wchodzić w menopauzę, żeby doświadczać na przykład tej złości, o której ty mówisz, że ona się uwalnia. Myśmy akurat rozmawiały o tym, że to bardzo się aktywuje złość na mężczyzn, czyli można by było powiedzieć, że menopauza to biologia, ale z drugiej strony menopauza dużo nam mówi o tym, jakie było nasze życie.

Agnieszka Madej-Uhl: Totalna Biologia zajmuje się spojrzeniem na ciało, na wydarzenia przez pryzmat tego, co jest na poziomie emocji, na poziomie myśli nieuporządkowane, niezrozumiane. Więc jak mamy do czynienia z menopauzą i w ogóle z całym tym tematem dotyczącym menopauzy, to jest szereg objawów. To nie jest jeden punkt, to nie jest jeden objaw, tylko to są nazbierane przez lata konsekwencje tego, co działo się w naszym życiu poza naszą zgodą. Często z przymusu, często bo tak trzeba, często z wyuczonych, z sytuacji wytresowanych, niekiedy sytuacji, na które reagujemy, zapominając o sobie, zapominając i chowając gdzieś głęboko siebie, tą siebie malutką, prawdziwą, gdzieś tam schowaną pod wszystkim muszę i wszystkim oczekuję, które mówi do nas świat zewnętrzny. Czyli innymi słowy menopauza mówi nam, jakie tematy mamy niezałatwione. Symptomy w ciele mówią nam o tym, co przeoczyłyśmy, o co nie zadbałyśmy. I też ważne jest, żeby podkreślić, że nie miałyśmy najprawdopodobniej przestrzeni i szans na to, żeby to zauważyć wcześniej. Z różnych względów.

Menopauza, zgodnie z Totalną Biologią, jeżeli przechodzimy ją przez bardzo intensywne objawy w ciele, mówi o dużej złości, nienawiści bardzo często, ukierunkowanej w kierunku w stronę mężczyzn. Co jest ciekawe, jak popatrzymy na samo słowo menopauza z angielskiego i oddzielimy men i oppose, to jest sprzeciw mężczyzn.

Magdalena Czaja: Matko jedyna zawsze się dowiaduje o jakichś takich rzeczy. Czyli jak to interpretujesz?

Agnieszka Madej-Uhl: Widzisz, słowa mają znaczenie i one są używane bardzo często synonimicznie w różnych, ale w jak bardzo trafnych i w punkt sytuacjach. Więc popatrzmy na ten kontekst, w jakim jesteśmy dzisiaj. Kobieta, która doświadcza różnych sytuacji dotyczących ciała, czy potów nocnych, czy gorąca, czy na przykład barku, który boli i nie da się z nim zrobić nic.

Magdalena Czaja: O czym mówi bark? To dla mojej przyjaciółki.

Agnieszka Madej-Uhl: Bark mówi o tym, że mam za dużo czyichś tematów i czyichś wątków.

Magdalena Czaja: Okej, przekażę.

Agnieszka Madej-Uhl: W wieku menopauzalnym bark, chociaż to nie jest popularny, bardzo mocno kojarzony objaw z ciała związany z menopauzą, dotyczy bardzo wielu, wielu kobiet. I teraz są jeszcze inne objawy w ciele, natomiast każdy z tych symptomów z ciała mówi, że chce uciec z danego miejsca, że dźwigam za dużo i dźwigam już nieswoje i już mam tego serdecznie dość, tego co się dzieje, na co się zgodziłam i w jaki sposób moje życie do tej pory było. Nawiązując do libido, o którym wspomniałaś w przykładzie, to jest historia o kobietach, które już skończyły czas reprodukcji, kreowania dzieci, zajmowania się domem. I jeżeli mamy przekonania gdzieś głęboko zakorzenione, że kobieta jest właśnie do pewnych funkcji stworzona, żeby rodzić, wychowywać, być, to potrzebne jest zrozumienie i przejście w doświadczaniu życia do tej pewnej lekkości, którą może dawać seks. Do radości, do zabawy, do lekkości.

I jeżeli do tej pory tego nie było, a punkt menopauzy, bo to jest jeden dzień, jeden moment, o którym się dowiadujemy w retrospekcji swojego życia, bo rok później się dowiadujemy dopiero o tym, że to już jest za nami.

Magdalena Czaja: O menopauzie mówimy wtedy, kiedy mija rok od ostatniego krwawienia, tak?

Agnieszka Madej-Uhl: No to wtedy dopiero zaczynamy się zastanawiać, że to już jest, już, że już jest teraz.

Magdalena Czaja: Pozamiatanie.

Agnieszka Madej-Uhl: Nawet nie pozamiatanie i nie musztardę nawet po obiedzie, tylko to jak z tym żyć, jak być, to o co chodzi w tym seksie, jaka jest moja nowa definicja w tym, kim ja jestem, skoro już nie mogę dać dzieci, bo fizycznie jest to niemożliwe, to czego oczekuje ode mnie świat. Bo przyzwyczajony umysł jak w klatce do tego, że daje cały czas coś światu, spełnia jego oczekiwania, jak ten słoń z kłódką na nodze czy z łańcuchem na nodze, nawet jak go nie ma, dalej myśli po staremu, dalej działa po staremu. Więc tego trzeba się nauczyć, pozwolić sobie odzyskać albo wprowadzić w życie tą lekkość, żeby seks, który może dawać również radość, nie musi być obowiązkiem, rzeczywiście taki był.

Magdalena Czaja: A co w przypadku, kiedy kobieta nigdy nie traktowała seksu jako, wiesz, aktu reproduktywnego, nawet nie chciała mieć dzieci, a też jest zanik libido, to co wtedy?

Agnieszka Madej-Uhl: Są przekonania, które rzeczywiście blokują. Jakby jest to wynikowa pewnego sposobu myślenia. Może to być inny sposób myślenia, związane z kulturowym sposobem myślenia, który mówi, że w pewnym wieku nie wypada, nie mówi się o tym jak. Jak dalej, tak? Nie pokazuje się pewnych rzeczy publicznie.

Magdalena Czaja: Dziadkowie uprawiający seks.

Agnieszka Madej-Uhl: Coś też. Jakby nie pokazuje się tych różnych zachowań, które są naturalne, niezależnie od tego ile mamy lat i często je się ukrywa. O seksualności kobiet w ogóle jest jakby to jest wątek, który jest zawsze pod jakąś przykrywką, pod czym pod spodem schowany. Mała dziewczynka, która jest ubierana w kokardki i w sukienki, żeby była pięknie i zaśpiewała i zatańczyła przed publicznością, wchodząc w wiek nastoletni, jest krytykowana za to, że pokazuje siebie taką, jaka jest, w jaki sposób jej seksualność dojrzewa. Czyli zaczyna chować, jak pojawia się pierwsza miesiączka, też ją się skrzętnie chowa. Najlepiej, żeby nie było widać tego, co jest, co funkcjonuje, z czym żyjemy, co jest naturalną częścią naszego życia.

Magdalena Czaja: I tutaj dotykamy tematu, o którym też rozmawiałyśmy, że w pewnym sensie to, jakie mamy objawy menopauzy, dotyka tematu tego, że kobiety kobietom nie przekazują pewnej wiedzy. I to też, wiesz, pomyślałam o tym, jak teraz powiedziałaś o tym ukrywaniu pierwszej miesiączki, bo przecież w tym momencie wielką rolę odgrywa matka, jak zareaguje na tą pierwszą miesiączkę, a ja znam mnóstwo historii, które słyszę na sesjach, na kursie trenerskim, że to ojciec się opiekował pierwszą miesiączką. Naprawdę znam takie historie, że dziewczynki wolały pójść do ojca i ojciec szedł po pierwsze podpaski, a matka w tej roli w ogóle albo była już odsunięta przez tą dziewczynkę, bo coś tam się działo między nimi nie tak, albo reagowała w taki sposób, że zawstydzała tą młodziutką kobietę.

Wstawka w trakcie odcinka: Jeśli uważacie, że nasze podcasty są wartościowe, to najlepszą formą podziękowania dla nas będzie Wasza subskrypcja i Wasze komentarze.

Agnieszka Madej-Uhl: Patrząc z pokolenia na pokolenie i dalej dzisiaj, bardzo mało wiemy na temat swojego ciała. Bardzo mało wiemy, jak ono funkcjonuje, kiedy przechodzimy do kolejnego etapu. Jeżeli chodzi o małe dzieci, to wiemy, kiedy i jaki jest etap rozwojowy, bo to idzie szybko, więc wiemy, kiedy powinno siedzieć, kiedy powinno chodzić, kiedy powinno powiedzieć pierwsze słowa. Zapominamy, że w dalszym ciągu naszego życia też się rozwijamy i przechodzimy do kolejnych etapów. Menopauza i objawy związane z menopauzą, czy wcześniej pierwsza miesiączka, też są tymi konkretnymi etapami, o których warto, żebyśmy wiedziały, o których warto, żebyśmy rozmawiały, w jaki sposób one nas prowadzą przez dalsze życie. Tymczasem, jeżeli tego nie wiemy, to działa to, co jest w programach automatycznych. Ten światopogląd, to w jaki sposób pokazujemy się światu, co jest wymagane od tego, żeby kobieta i w jaki sposób była prezentowana w stronę świata.

I czy chcemy, czy nie chcemy, to dzieje się automatycznie, aż do momentu, w którym zatrzymamy się, żeby się zastanowić nad tym, o co tak w ogóle chodzi. Z jakiego powodu mama reagowała właśnie w taki sposób na tę miesiączkę pierwszą?

Magdalena Czaja: Warto nawet, jak macie te 40 lat, warto zapytać mamę, babcie, jak one przechodziły menopauzę, nie?

Agnieszka Madej-Uhl: Oj, to jest szalenie istotny temat. Dlatego, że umysł ma zapisane programy, w których wchodzimy z automatów te same historie, w których była mama nasza wcześniej. I w ten etap życia tak samo wchodzimy tak, jak kobiety w rodzie. Czasem ze wstydem, czasem z brakiem zrozumienia, czasem w zamknięciu, w izolacji od świata zewnętrznego, bez zrozumienia, a czasem ze złością, z frustracją, głośno, bo wreszcie można tupnąć i swobodnie powiedzieć, bo jest się wspieranym przez swój organizm.

Magdalena Czaja: Przez hormony.

Agnieszka Madej-Uhl: Przez hormony w tym, żeby mieć tą przestrzeń dla siebie. Te słowa, które nie chciały przejść, swobodnie, żeby mogły przejść. Nauczyć się mówić nie. Nauczyć się czerpać radość z życia. Stawiać granice. Mówić o swoich oczekiwaniach, o potrzebach. I dlaczego też napisałam tą książkę? Z tego powodu, że zanim dojdziemy do menopauzy, dojdzie tam każda kobieta, która dożyje mniej więcej 45-55 roku życia, to potrzebujemy zrozumieć o co chodzi w naszym życiu wcześniej, żeby będąc już w tym momencie, wiedzieć jaka jestem, czego chcę od życia, co mi sprawia radość, co muszę, bo tak świat zewnętrzny mówi, a co wybieram dla siebie.

Magdalena Czaja: Wczoraj, wiesz co, organizowałam takie spotkanie organizacyjne zapraszające na kurs trenerski Metody Tippinga i jedna z pań, która tam była, nie wiem ile miała lat, ale napisała takie zdanie, ja wreszcie chcę zacząć żyć swoim życiem.

Agnieszka Madej-Uhl: O tak, w punkt. I to jest ten moment, kiedy cały organizm ciebie wspiera, każdą kobietę w tym momencie życia, do tego, żeby żyć po swojemu.

Magdalena Czaja: Czyli mamy prawo czuć to, co czujemy, tego zawsze uczymy w metodzie Radykalne Wybaczenie, ale chcę jedną rzecz powiedzieć, bardzo ważną myślę. Byłoby pułapką i niesprawiedliwością wobec kobiet, gdyby nagle zacząć mówić, że menopauza to wściekłość. Dlatego, że to trochę mówi tak, jakbyśmy nie miały nad tym kontroli i trochę odbiera nam prawo do powiedzenia, że my czujemy złość, bo mamy powód.

Agnieszka Madej-Uhl: To doprecyzuję, bo tak było i tak musiało być na pewnych etapach, jak popatrzymy historycznie, na to w jaki sposób i gdzie kobiety mogły bezpiecznie żyć. Czyli kobieta była uzależniona i pod opieką mężczyzn, więc musiała się dostosować kulturowo, historycznie patrząc do tego świata, który był tworzony przez mężczyzn. Nawet śmiem powiedzieć, że kobiety nauczyły się nie tylko myśleć, ale marzyć jak mężczyźni o tym życiu swoim.

Magdalena Czaja: Na przykład? Co masz na myśli?

Agnieszka Madej-Uhl: Na przykład realizować cele na sposób męski, czyli w garniturze robić interesy, tak jak mężczyźni to robią. Myśleć o swoim życiu, tak jakby okres biochemia organizmu nie miały w ogóle znaczenia. Funkcjonować w taki sposób, który da możliwość przeżycia i zarządzania w życiem z tym elementem wolności, tak jak to robili mężczyźni. Tymczasem jakby nie o to chodzi z punktu widzenia biologicznego w życiu kobiety, żeby stać się na poziomie umysłu, na poziomie życia mężczyzną. No i teraz ta złość, ona jest. Ona się pokazuje, bo to jest historia kilku, kilkunastu pokoleń kobiet wstecz, które nie mogły iść, zostawić tego bałaganu całego i żyć swoim życiem, tak jak mężczyznom było wolno. I teraz to, że uprościmy temat do tego, że to jest złość na mężczyzn tu i teraz, to za płytko.

Magdalena Czaja: Ona ma tylko menopauzę, wiesz.

Agnieszka Madej-Uhl: No właśnie, to jest za płytko. Potrzebne jest zrozumienie, w jaki sposób kobiety do tej pory funkcjonowały w rodzie. I teraz to, że ona ma tylko menopauzę i że to taki etap w życiu, to też jest pokłosiem tego, że kobieta nie mogła w pewnym etapie historycznym pozwolić sobie na coś więcej niż bycie posłuszną, grzeczną. Czyli była do tego przygotowana. Czyli jeżeli przez wiele setek lat kobiety żyły w pewien funkcjonalny sposób, a dziś wcale nie muszą tak żyć, bo się zmieniły warunki zewnętrzne, no to jeszcze zostaje na tym poziomie przekonań, myśli, doświadczeń, programów, to co było kiedyś jest już nieaktualne. Jeżeli to przeaczamy albo bez zastanowienia, bo wciągnięte w kołowrotek życia zaczynamy powielać te schematy, których już nie chcemy, bo tak nam się wydaje, że musimy, no to utykamy, a ciało nas zatrzymuje, żeby się zastanowić nad tym i wybrać inny sposób myślenia.

Magdalena Czaja: Bo ciało nigdy nie kłamie.

Agnieszka Madej-Uhl: Nigdy, absolutnie. Ale co ciekawe, badania to potwierdzają analiza tego, w jaki sposób i kto, kiedy w swoim życiu jest szczęśliwy. Na przykład mężczyźni są szczęśliwi i żyją dłużej, kiedy są w związkach małżeńskich. A te same badania pokazują, że kobiety żyją dłużej i są bardziej szczęśliwe i zdrowsze, kiedy żyją bez mężczyzn.

Magdalena Czaja: No, panowie, wesoło nie jest.

Agnieszka Madej-Uhl: Nie chodzi o mężczyzn, nie chodzi o kobiety, tylko chodzi o sposób myślenia, gdzie jest wolność w życiu, gdzie jestem ja w tym życiu, na co mogę sobie pozwolić, gdzie jest funkcjonalność tego życia. Więc zmienia się cały sposób realizacji życia, a to o czym dzisiaj rozmawiamy jest bardzo ważne, bo daje możliwość, żeby przechodzić przez kolejne etapy w życiu bez bólu, czy tego fizycznego, czy tego mentalnego. Ostatnio pracowałam z kobietami i byłyśmy przy punkcie, gdzie padło takie zdanie, że one całe swoje życie poświęcały innym, ich nie było w tym życiu. No i pojawiła się taka myśl, taka propozycja, żeby mówić to teraz ja. I opór, który się pojawił wtedy był ogromny, dlatego że u większości nas, a zwłaszcza kobiet, hasło teraz ja dotyka egoizmu oraz lęku przed tym, że jak teraz będę ja, to zostanę sama, bo zostanę odrzucona.

I ja zaproponowałam tym dziewczynom coś innego i to wam dziewczyny proponuję. Nie musicie mówić teraz ja, możecie powiedzieć ja też. I wtedy ta nasza podświadomość to jakby akceptuje, mówi okej, to ja też. Także robimy sobie dziewczyny takie koszulki z napisem ja też.

Magdalena Czaja: Ale wiesz, kiedy to wszystko mówisz, mam takie kłębowisko myśli w ogóle, bo oczywiście menopauza to jest też temat, który ja przechodzę, analizuję, którego dotykam. I ja przypomniało mi się, że w sumie bardzo podobną funkcję, tak jak mówisz teraz, w naszym życiu, w życiu kobiet miały okresy, czyli miesiączka. Dlatego, że wiele kobiet w miesiączce nagle dotyka bardzo silnych emocji, w tym złości. Nie wzięły się znikąd pod hasła, jak kobieta przychodziła zła do pracy, to się mówiło, oho, chyba ma okres. I ja miałam taką tezę, dlaczego kobiety w ogóle żyją dłużej. Bo ja sobie wymyśliłam, że to chyba jest tak, że my przez te miesiączki uwalniamy tyle energii, tyle emocji, które nas dręczą właśnie przez tą złość na przykład, że my to rozładowywujemy co miesiąc w miarę regularnie. A mężczyźni tego nie robią, kumulują to, no i potem umierają szybciej. Taką miałam teorię. Co ty o tym myślisz?

Agnieszka Madej-Uhl: Kobieta ma cykl, który jest zmienny, zmienia się to jak sinusoida u niej w bardzo krótkim czasie. U mężczyzny rano, wieczór, wszystko jest bardzo stabilne i mężczyzna może być w tym wszystkim spokojny, co się dzieje, racjonalny, bardziej zrównoważony. Kobieta nie. I kobieta, ponieważ też tyle czasu zainwestowała w budowanie coś nieswojego, potrzebuje mieć te momenty biologicznej refleksji do tego, żeby mogła wreszcie zrobić coś inaczej.

Magdalena Czaja: I poczuć to, co naprawdę czuję.

Agnieszka Madej-Uhl: I poczuć inaczej, tak. I jakby te momenty służą do oczyszczenia tego sposobu myślenia, bycia w tym tu i teraz. Zatrzymaniu się chociaż na chwilę, bo być może pojawi się inna myśl, inny sposób działania. No niestety przez wiele pokoleń większość z nas mówi, dobra jeszcze jeden dzień, to minie i wróci do normy. Tyle, że tej normy to nie my ustaliłyśmy tą normę dla siebie. To nie jest coś naszego, własnego, tylko to jest cały czas jak wtykanie w kwadratowe pudełko siebie, całej konstrukcji swojego ciała, nadawanie mu kształtu. Paradoks polega też na tym, że kulturowo nawet ubiór mamy dopasowany tak, żeby być dopasowaną do tego, co świat zewnętrzny oczekuje. Stopy są za małe czy za duże, talia jest za wąska czy za szeroka, jakby piersi za małe czy za duże. Tych wątków, które dotyczą kształtowania tego, jaka kobieta powinna być, jest tak strasznie dużo, że moment, w którym jesteśmy, wymaga od nas zastanowienia się, jak chcemy być, jak chcemy wyglądać.

I paradoksalnie jest to bardzo trudny moment również dla mężczyzn, no bo jakby oni też chcąc być w związkach, chcąc żyć dłużej w zdrowiu, potrzebują bliskości i czułości, która jest naturalną cechą kobiet. Więc zrozumienie tego, co się podziało kiedyś, wcześniej w historii, tego miejsca, w którym jesteśmy i świadomego wyboru, jak razem idziemy przez życie, jest też bardzo, bardzo ważne i ma wpływ na menopauzę, na to, w jaki sposób ją przechodzimy, w jaki sposób przechodzimy objawy.

Magdalena Czaja: Czyli menopauza to wspólna sprawa w relacji?

Agnieszka Madej-Uhl: Wspólna sprawa w relacji, ale też sprawa pokoleń. Bo jeżeli kobieta w tym okresie około 50 lat przechodzi i dochodzi do tego momentu menopauzy, który jest poprzedzony zmianami hormonalnymi, zmianami w ciele, czyli perimenopauzę, która może trwać od 2 do 10 lat, to jest proces. Ale jeżeli ona jest w tym momencie i zaczyna dopiero wtedy rozumieć, jeżeli sobie pozwoli oczywiście, objawy w ciele, na czym one polegają, o czym one mówią, co przeoczyła, to jest w stanie dopiero w tym momencie z tego punktu zacząć tłumaczyć swojej córce, gdzie ona idzie, co córka przeoczyła, jakie były programy rodowe wcześniej. I dopiero w ten sposób ta córka może zacząć wychowywać swoje dziecko inaczej.

Magdalena Czaja: I tutaj też bardzo ważny temat tej pracy w parze. Zobaczcie, jeżeli teraz jesteście w relacji z kobietą, która przechodzi menopauzę, no to po pierwsze dobrze by było panowie, żebyście o tym wiedzieli, tak? A wy dziewczyny, żebyście swoim partnerom powiedziały, co się dzieje, a nie żebyście to ukrywały, bo wstyd, bo nie wiem, macie skojarzenia, że menopauza to już po prostu do grobu, tak? Tak nie jest. Mamy jeszcze całkiem dużo życia przed sobą generalnie. I teraz, jeżeli obydwoje partnerzy wiedzą o tym, że kobieta przechodzi ten etap, a przecież mężczyźni też przechodzą swoje w tym czasie.

Agnieszka Madej-Uhl: Andropauzę, tak?

Magdalena Czaja: Andropauzę. To warto jest, i tutaj bardzo na przykład polecam podcast, który nagrałyśmy pod tytułem „Rozmowy, które leczą”. Warto jest nauczyć się rozmawiać, znajdować ten czas raz w tygodniu, to zalecam moim parom. Usiąść na te 90 minut i porozmawiać, co ja czuję, co ja przechodzę, na co ja się nie zgadzam. Bo ja bardzo często w czasie pracy z parami słyszę od panów, wszystko było dobrze i nagle jej odbiło i ona chce rozwodu. Nie, drodzy panowie. To znaczy, że nie było wszystko dobrze i to znaczy, że kobieta sygnalizowała, tylko wy tego nie chcieliście słyszeć.

Agnieszka Madej-Uhl: No tak, ostatnio pamiętam rozmowę z panem i on do mnie mówi, bo ona nagle mnie zdradziła. A ja mówię do niego, słuchaj, ale powiedz mi tak szczerze, nie było wcześniej sygnałów, czerwonych flag, że coś się dzieje w relacji? No szczerze mówiąc, były. Mówiła mi, że nie ma mnie ciągle w domu, że żona potrzebuje czułości, a jej nie ma. No były. Ja mówię, no właśnie. Paradoks polega na tym, że zarówno kobiety jak i mężczyźni w bardzo podobnym wieku i w podobnym czasie przechodzą i nazywamy to potocznie kryzys wieku średniego. Tylko zarówno kobiety jak i mężczyźni szukają na zewnątrz rozwiązania. Na zewnątrz czy innego partnera, czy czerwonego samochodu. Ja się tutaj uśmiecham oczywiście.

Magdalena Czaja: Kabrioletu.

Agnieszka Madej-Uhl: O, może być. Czy w wakacji w jakimś miejscu, czy po prostu zamknięcia się wreszcie w swoim pokoju i żeby nikt do niego nie wchodził. To jest cały czas o tym, żeby świat zewnętrzny albo dał mi spokój, albo dał mi to coś, co sprawi, że się poczuję ze sobą lepiej. I zarówno mężczyźni, jak i kobiety przechodzimy przez ten etap. W jednym i w drugim przypadku jesteśmy hormonalnie wspierani, żeby zmienić swój sposób myślenia. Żeby pójść za tym, czego nie zrobiły poprzednie pokolenia. O co nie zadbały poprzednie pokolenia. Bo musiały wyżywić rodzinę, bo musiały przetrwać. Jakby teraz nie jesteśmy w tym samym miejscu, co oni byli z różnych względów zewnętrznych.

Magdalena Czaja: Mamy najlepiej chyba w całej historii tak generalnie.

Agnieszka Madej-Uhl: Pewnie tak, chociaż i tak dużo się dzieje. Natomiast mamy możliwość zaglądnięcia, zatrzymania się i spojrzenia do siebie. Co ja potrzebuję? W jaki sposób ze sobą współpracować? To też jest ciekawe i być może warto się tym podzielić, że jak w ogóle wpadłam na temat tego, żeby rozmawiać o menopauzie.

Magdalena Czaja: Miałam zapytać, tak.

Agnieszka Madej-Uhl: Sytuacja jakby spadła na mnie. Spadła, bo w pewnym momencie mój partner zapytał mnie trochę z uśmiechem, ale trochę na poważnie, czy może to już jest objaw menopauzy. Bo zaczęłam gubić myśli, zaczęłam nie pamiętać o pewnych rzeczach, gdzieś irytować się. No i w pierwszej kolejności jakby zatrzymałam się i pomyślałam, czego on chce. Ale z drugiej strony kolejna myśl, która przyszła, powiedziała, ok, wiem, że on się o mnie troszczy, wiem, że patrzy w pewien konkretny sposób na to, czego potrzebuje, jest czuły i reaguje na pewne sygnały, które daje mój organizm, czy to krzyk, czy ból, o którym mówię i się zatrzymałam. Bo stwierdziłam, że kurczę, to może warto się nad tym przyglądnąć.

Magdalena Czaja: To nie była intencja, żeby ci przywalić pod tytułem, no chyba masz okres?

Agnieszka Madej-Uhl: Ale najpierw o tym pomyślałam, jakby przyszedł automat.

Magdalena Czaja: Ale ja akurat znam partnera i nie przyszłoby mi to do głowy, bo to naprawdę jest troskliwy, troszczący się partner.

Agnieszka Madej-Uhl: Jest, tak. Natomiast to mi pokazało, że ok, jest jeszcze przestrzeń czasowa, ale ja na nią nie jestem gotowa, żeby ją przejść. I otworzyło mi takie myślenie w głowie, że to jest droga, na którą ja wchodzę właśnie. I czy chcę, czy nie chcę, potrzebuję się dowiedzieć, jak być w tym razem, co się dzieje ze mną, jak przygotowuje się młody człowiek do matury. No to ma konkretne etapy, konkretne rzeczy, których musi się nauczyć, które będzie zdawał za chwilę. I przede mną otworzyła się taka historia tematów, które ja mam do zdania, do zrozumienia, do przekazania tego innym, przekazania swoim dzieciom, odnalezienie się w związku. No bo ten związek nie będzie taki, jak dzieci się pojawiły, ani nie będzie taki, jak przed dziećmi było. Tylko mnóstwo takich jakby chmurek mi się tutaj pojawiło, że tego jest dużo. To jest czas na to, żeby zacząć to porządkować.

No i wtedy pojawiła się u mnie ulga, bo to znaczy, że można za to się zabrać, nie trzeba samodzielnie się za to zabierać, tylko można się zabrać za to ze swoim partnerem.

Magdalena Czaja: No, wspaniale, tak, tak. To właściwie chyba bym chciała, żeby to było takie motto przewodnie, że ten odcinek, drogie panie, posłuchajcie razem z partnerem.

Agnieszka Madej-Uhl: Serdecznie zapraszam, bo każdy ma swoje i dopóki szukamy na zewnątrz i zapominamy o tym, że jesteśmy odrębną istotą od świata zewnętrznego, nie postawimy na zadbanie o siebie, nic tu o egoizmie, tylko w zrozumieniu o co chodzi w naszym życiu, oddzielenie tego, co świat zewnętrzny mówił do tej pory, jak to życie powinno wyglądać. Wybrania własnej drogi na to swoje życie, no to boli, to cierpimy. I to jest ten moment, żeby wcale nie spadając na samo dno, zdecydować, czyli wziąć pełną odpowiedzialność za swoje życie i zacząć je budować wreszcie po swojemu. Z całą tą wiedzą, z całą mądrością, jaką do tej pory nazbieraliśmy.

Magdalena Czaja: Czyli tutaj dochodzimy do mojego hasła z podcastu „Lampka na siebie”.

Agnieszka Madej-Uhl: Tak, tak.

Magdalena Czaja: Patrzymy na to, co nam pokazuje, co chce nam przekazać menopauza, jakimi obszarami teraz mamy się zająć, gdzie jesteśmy w relacji, gdzie chcemy być w relacji, no i właśnie ta współpraca z partnerem. Wiesz, coraz więcej przychodzi mężczyzn na nasze kursy i to jest fantastyczne, bo to daje takie poczucie, że kurczę, mężczyźni doszli też do takiego punktu, że oni też mają odwagę przyznać, że coś im nie wyszło, coś chcą zmienić, coś chcą przepracować. I to jest dla nas kobiet bardzo dobra wiadomość.

Agnieszka Madej-Uhl: To jest bardzo dobra wiadomość, patrząc trochę szerzej, bo to pokazuje, że jest coraz więcej mężczyzn, którzy czują dyskomfort i chcą mieć wpływ na to, jak to życie razem wygląda. I że pozwalają sobie poczuć ten dyskomfort, a nie, że wszystko jest super. Mam takie doświadczenie w pracy z klientkami i w pracy z parami i w pracy z kobietami, które są w tym okresie perimenopauzy i pomenopauzy, że mężczyzna jeżeli zdecyduje się być z kobietą, to on za nią nadąża. To on podejmuje świadomą decyzję, to ja się tego nauczę. I on za nią idzie i dorasta do niej. Ale też są mężczyźni, którzy mówią, że to nie ja i wtedy małżeństwa, pary się rozstają.

Magdalena Czaja: I teraz mi przypominasz, że chyba najpiękniejsza rzecz, którą ja usłyszałam od swojego partnera, który jest bardzo świadomym człowiekiem, to na samym początku naszej znajomości powiedział mi tak, wiesz co, ja czuję, jak przy tobie wzrasta moja dusza.

Agnieszka Madej-Uhl: Pięknie. Ja jeszcze tylko dodam, że tych sygnałów i tych możliwości albo testów wszechświata, czy jakkolwiek nazwiemy tą rzeczywistość, w której żyjemy, tego czy jesteśmy z danymi ludźmi, czy też oni są tylko na ten etap do tego momentu w naszym życiu potrzebni, żeby wzrastać, jest więcej. Na przykład kobieta, która staje się matką, jest z mężczyzną, która albo dorasta do bycia ojcem, bo on nie jest wspierany hormonalnie, tak jak kobieta. Nie dzieje się u niego to automatycznie. Albo znika z jej życia, odchodzi. Czy to fizycznie go nie ma, czy też chowa się za gazetą. Jest emocjonalnie niedostępny. To są historie w życiu, kiedy pojawiają się kolejne decyzje, w których kobieta już wie, że może myśleć o sobie inaczej. Może działać inaczej, ma skrzydła już rozwinięte i ona jak ma skrzydła rozwinięte, już sobie nie pozwoli ich schować.

I teraz potrzebuje mężczyzn, którzy też to rozumieją, którzy też mają swoje skrzydła do życia rozwinięte. Wiatr w żagle jednemu i drugiemu wieje po to, żeby każdy mógł się realizować osobno w swoich życiach, zgodnie ze swoją duszą, ze swoim wyższym ja, ale też po to, żeby mieli przestrzeń dla siebie, która jest tylko częścią tego życia, jakie doświadczamy, wspólną, bardzo ważną częścią, natomiast nie najważniejszą, nie jedyną, jakiej doświadczamy, czyli własnego życia.

Magdalena Czaja: Obiecałyśmy, że ten odcinek będzie praktyczny, więc ja bym chciała, żebyśmy teraz porozmawiały o tym, co realnie może robić kobieta, która wchodzi w perimenopauzę, menopauzę, doświadcza trudnych okresów, bo przecież to też nam, jak już widzimy po tej rozmowie, też nam pokazuje dużo o naszym życiu, no i która jest w menopauzie. I jak Ciebie słucham, to sobie myślę, ile narzędzi ma Metoda Tippinga dla takich kobiet, w ogóle dla takich ludzi. Dlatego, że oczywiście my tu głównie skupiłyśmy się na złości, ale tam mogą być też inne uczucia, na przykład smutek, żal, poczucie straty. I z tym wszystkim absolutnie można pracować Metodą Tippinga, czyli po prostu wybaczając ludziom, których obwiniamy, oczywiście w pracy z Radykalnym Wybaczeniem dochodzisz do takiego punktu, gdzie widzisz swoją współodpowiedzialność, ale wybaczanie ludziom, przez których my mamy tą złość, gdzie ona się uzbierała przez dane zachowania, braki zachowań itd.

I tutaj dla tych z Was, którzy chcą sobie sami popracować, my pod tym odcinkiem udostępnimy narzędzie nazywane Cztery Kroki, my to nazywamy z trenerami plasterek, ponieważ to jest bardzo proste narzędzie, które pomaga w danym momencie, kiedy poczujemy emocje, przepracować te emocje, wyjść ze świata ofiar. Świat ofiar to to miejsce, w którym się źle czujemy, czujemy się przez kogoś skrzywdzeni. I żeby znaleźć się w takim miejscu, w którym czujemy, że jesteśmy bardziej sobą. A jesteśmy istotami duchowymi, doświadczającymi ludzkiego losu i naszą prawdziwą naturą jest tak naprawdę miłość. I wszyscy mamy prawo być sobą i mamy prawo oczekiwać, że nasze życie będzie nam dawało radość, ulgę, spokój. I to są narzędzia Radykalnego Wybaczenia, czyli niewątpliwie tutaj, zresztą wiesz jak jest, Aga, mamy naturalny przepływ między tymi dwoma metodami.

Agnieszka Madej-Uhl: Tak, tak, tak, bo żeby wiedzieć co, komu i kiedy się dana sytuacja zadziała wcześniej, na to Totalna Biologia ma sposób, bo pracujemy na cyklach, pracujemy na konkretnych momentach życia, na które umysł, mózg jest wrażliwy w danym momencie. Bo nie wszystkie elementy życia są aktywne w tym samym czasie, w tym samym momencie. I nie wszystkie historie, które nas kiedyś bolały, w tym samym momencie odpamiętujemy, czy przeżywamy ponownie. Więc patrząc na biologiczny rozwój kobiety czy mężczyzn, już też włączyłyśmy w rozmowę, naszym zadaniem jest zrobić coś inaczej niż było to robione do tej pory. Mieć inną reakcję na to, co robiliśmy inaczej, wybrać. I jeżeli w pierwszym cyklu życia, czyli jak dostawałyśmy miesiączki, mama reagowała tak czy inaczej, nabywałyśmy pewnego spojrzenia na ten świat zewnętrzny, na to w jaki sposób można stać się kobietą, jaką tą kobietą być, to w drugim cyklu naszego życia wchodzimy i powielamy te same historie, chociażby stając się mamą, wchodząc w związki, wchodząc w małżeństwo.

Też zachowujemy się w pewien określony sposób, ale już puszczamy tam coś swojego. Coś ciut chociażby innego. Jedno zachowanie, które wybieram, że będzie inne na przykład niż moja mama. I wybaczam mamie. I w trzecim cyklu życia dopiero wiemy, wchodząc w tą samą historię na poziomie emocji, tego co ciało pokazuje, że coś poszło nie tak. Jakby już świadomie wiemy, że chcemy wybrać inaczej. Że to rozwiązanie, które było wcześniej, czyli ten sposób myślenia o życiu nie jest tym, które daje mi ukojenie. Nie jest tym, który ja wybieram dla siebie. Bo zarówno w jednej i w drugiej metodzie chodzi o branie pełnej odpowiedzialności za to, co się dzieje w życiu. Ja bym nawet dodała, że to nie spokój, wtedy oczekujemy życia w spokoju, tylko wybieram dla siebie życia w spokoju. I decyduję świadomie, co mi ten spokój burzy. I tego unikam, wymieniam, zmieniam, wybaczam czy dokańczam pewne wątki w życiu do takiego momentu, który pozwala mi iść dalej w spokoju, czyli tą swoją nową drogą.

Bardzo często, i to nie tylko my same jako kobiety, ale też medycyna klasyczna nie łączy wątków dotyczących menopauzy, które są objawiami w ciele. I chodzimy od lekarza do lekarza, od diagnozy, po kolejną diagnozę, inne spojrzenie, żeby pokazać to, co boli i żeby to połączyć w całość, gdzie jestem. Jak pracuję z kobietami, to bardzo często kobiety chodzą i mówią, że byłam u tego lekarza, byłam u tego i to nie jest połączone. Jakby nie jest zrozumiany wątek, nie ma diagnozy jednej stałej i nie ma na to lekarstwa. Co jest ważne? To żeby pozwolić sobie, pomimo tego, że świat zewnętrzny nie wie, albo nie łączy pewnych rzeczy, albo nie czuje tego, co ty czujesz, ze zrozumieniem i z czułością dla siebie. I pozwolić sobie połączyć to wszystko, co wiesz na swój własny temat w sobie. Dlaczego? Dlatego, że jeżeli boli bark, to jest historia wielu kobiet, które były u mnie i mój też osobista, moja też osobista historia, kiedy boli bark, mam na sobie za dużo. Nie zawsze to są fizyczne rzeczy do zrobienia. Czasami to jest sposób myślenia, który mam. Danie odpowiedzialności za innych.

Magdalena Czaja: Tak.

Agnieszka Madej-Uhl: W którym muszę, bo mi się wydaje, że bez tego cały świat padnie i nie pójdzie.

Magdalena Czaja: Tak, skąd ja to znam. Co prawda bark nie boli, ale wiem, o czym mówisz.

Agnieszka Madej-Uhl: O, to lekarz nie zapyta, co pani ma na głowie i co pani nosi na tych barkach, a może zapyta, co by było fantastyczne, bo to już by otworzyło chociażby w świadomości inny sposób patrzenia. Natomiast kobiety, dopóki tego nie uświadomią sobie, tego sposobu myślenia z tym, co pokazuje ciało, to dalej będą powtarzać pewien zaklęty krąg wydarzeń i objawów w ciele i ze świata zewnętrznego. I teraz kobiety przychodzą z różnymi tematami. Może to być ten bark i niezauważona historia tej całej rodziny, którą dźwiga i wszystkimi rzeczami, którymi się zajmuję, związanym z planowaniem domem, z planowaniem życia wszystkim. Może to być obniżone libido, które mówi o tym, że jestem po prostu zmęczona i nie wiem, gdzie jest radość mojego życia. Mogą być wypadające włosy, które są w nadmiarze wypadające, bo gniazdo się zmienia. Jak teraz żyć? Na czym polega mój dom, który się zmienia?

Jak ułożyć tą historię o swoim domu, którą mam w głowie i w serduchu. Dzieci wychodzą, idą do świata dorosłego, ja nie mogę mieć więcej dzieci, to gdzie jest moje gniazdo, jak je zbudować? Mogą to być historie dotyczące potów nocnych, a ciało się poci wtedy, kiedy mówi i że to nie jest miejsce dla ciebie i próbuje się wyślizgnąć z tej sytuacji, która jest. Mogą to być historie dotyczące bezsenności, które mówią o tym, że w tle cały czas pracuje, jakiś wątek, który jest przetwarzany, że ja tego nie chcę.

Magdalena Czaja: Nie daje spać.

Agnieszka Madej-Uhl: Tak, i on nie daje spać. I tak może być od lat i tych wątków może być dużo, dużo, dużo więcej. Więc tych historii, które się nakładają i tworzą te objawy stereotypowe, o których mówimy, że są wściekłe, jest dużo, dużo, dużo więcej. I nieważne jaki masz objaw z ciała fizycznego, bez zatrzymania się i tej chwili refleksji, to nie pójdzie dalej. Jakby powielisz schemat ten, który znasz z doświadczenia babci, mamy czy prababci być może. A może już nie chcesz. A może już dość.

Magdalena Czaja: Jak powiedziałaś o tym lekarzu, to mam taką historię ze swojego życia, jak samo uświadomienie powoduje, że możesz się zatrzymać i podjąć inną decyzję. Ja kiedyś, bardzo, bardzo dawno temu byłam w jednej relacji, która była najbardziej toksyczną w moim życiu. To był ten jeden raz, kiedy czegoś takiego dotknęłam, dlatego rozumiem kobiety, które na przykład przychodzą z takimi tematami. I ja zaczęłam chorować, zaczęła mi chorować skóra. I poszłam do dermatologa, do dermatolożki. I to była jakaś niezwykle światła osoba. A to było, wiesz, 20 lat temu. Bo ona mnie obejrzała i powiedziała tak. Jak dla mnie to pani przeżywa jakiś konflikt wewnętrzny. A ja faktycznie, to był potężny konflikt, bo ja widziałam, że nie jestem tak traktowana, jak powinnam, a jednocześnie byłam bardzo jakoś zaangażowana. I ona powiedziała, ja pani dam leki, ale tu chodzi o coś zupełnie innego.

I ja słuchaj, wyszłam od niej i pomyślałam sobie, co? Ja choruję przez kogoś? Nie, w życiu, to ja z tego wychodzę. I w tym momencie podjęłam decyzję o zakończeniu relacji. Więc jest tak, że czasami samo uświadomienie, co ja przeżywam, bo tak jak powiedziałyśmy, ciało nie kłamie, może nam dać taką okazję do podjęcia decyzji.

Agnieszka Madej-Uhl: Bardzo często to jest ten moment już takiego bólu, czy fizycznego, czy psychicznego, który mówi już dalej nie. I wtedy nie ma progu do przeskoczenia, nie ma oporów, nic nie trzyma. Dlatego kobiety w okresie menopauzy, i to pokazują statystyki, rozwodzą się, składają pozwy.

Magdalena Czaja: 70% pozwów to są pozwy od kobiet, tak.

Agnieszka Madej-Uhl: I idą przez życie tam, gdzie chcą iść, a nie tak jak muszą.

Magdalena Czaja: Jak to było, grzeczne dziewczynki idą do nieba, niegrzeczne idą tam, gdzie chcą.

Agnieszka Madej-Uhl: Tak, tak, tak, tak. Chodzi o to, żeby być wreszcie w swoim życiu jak trzeba niegrzeczną dziewczynką. Ani dobre, ani złe. Po prostu jest kolejne doświadczenie, którego oj szalenie zapraszam do tego, żeby spróbować powiedzieć nie i zobaczyć jak świat zewnętrzny reaguje, bo można się zdziwić, bo być może ten świat zewnętrzny czeka, aż powiesz nie.

Magdalena Czaja: Dokładnie.

Agnieszka Madej-Uhl: I się dopasuje do ciebie.

Magdalena Czaja: Nareszcie postawiła granicę. Czyli porządkując tą wiedzę, po pierwsze narzędzia Biologii Totalnej dają możliwość bardzo dokładnego, bo sama przechodziłam, to wiem, bardzo dokładnego przeglądu swojego życia i zobaczenia tych trudnych momentów, jak one się powtarzają cyklicznie i tak dalej. To nawet robiłyśmy razem, jak byłam u ciebie.

Agnieszka Madej-Uhl: I zobaczyć można, kiedy jest początek i kiedy jest koniec pewnych wydarzeń. Bo to też się kończy.

Magdalena Czaja: Tak, na szczęście. W Metodzie Tippinga mamy tak zwaną linię życia, która też ludziom bardzo, to jest dużo prostsze narzędzie i nie wymaga aż tak drobiazgowego pamiętania swojego życia, ale też daje potężny wgląd, że pewne rzeczy po prostu mi się powtarzają. To, co ty powiedziałaś, uświadomienie sobie i podjęcie decyzji, że ja na przykład tą jedną rzecz robię inaczej, albo uświadomienie sobie, że ja chcę już inaczej. I choćby to oznaczało, że mojemu środowisku się to nie spodoba, cały czas o tym jest mowa na kursie. Słuchaj, wiesz, jak świat zareaguje na to, że ja w końcu powiem nie. Że ja postawię granicę, że ja nagle powiem, kim ja jestem, w co ja wierzę. No i tutaj gdzieś też jest ten moment po prostu wzięcia narzędzi do wybaczenia tym osobom, bo tak naprawdę, wiesz, jak wejdziesz głęboko w te nasze metody, to wiesz dobrze, że to w ogóle nie jest o innych, tylko jest zawsze o nas samych. Bo my od zawsze mieliśmy prawo mówić nie.

Agnieszka Madej-Uhl: Ale nie widzieliśmy też innych opcji czasami, po prostu. I to jest o tej proce, od której zaczęłam, czyli większej życia widzimy jej dwa końce, tak? Albo nie. Albo przeżyje w tych warunkach i się dostosuje, albo nie przeżyje. A rozwój polega na szukaniu trzeciej opcji. Trzeciej opcji. No w końcu, też biologicznie, jesteśmy połączeniem mamy i czyli jedna opcja, druga opcja, jeden sposób myślenia, drugi sposób myślenia, a my jesteśmy wypadkową tych sposobów myślenia, czyli połączeniem, czyli jesteśmy tym trzecim rozwiązaniem, które ma myśleć inaczej, ma robić inaczej, ma pozwolić sobie czuć, co czuję i nie pytać się świata zewnętrznego, czy ja czuję dobrze. Jakby to nie ma znaczenia, co świat zewnętrzny mówi, czy czuję dobrze, czy niedobrze. To nie ma znaczenia, że świat zewnętrzny mówi mi, że nie czuję tego, co czuję, skoro ja wiem i ufam sobie, że czuję to, co czuję, to czego potrzebuję.

I teraz w całej tej zmianie i doświadczaniu życia, czy to w związkach, czy samodzielnie, właśnie chodzi o postawienie na siebie. Na zrozumienie, że ja mogę coś czuć i że ty możesz coś czuć i możemy widzieć sprawy zupełnie inaczej i to jest w porządku.

Magdalena Czaja: Co w Polsce nie jest tak popularną postawą, jak wiemy, ale też nie wybraliśmy sobie Polskę jako duszę przypadkowo. Widocznie mamy ćwiczyć dawanie sobie prawa do pójścia inną drogą, do bycia sobą, do niepodporządkowywania się, do wychodzenia z programów.

Agnieszka Madej-Uhl: Do wychodzenia z programów, ale weź też pod uwagę, że mamy społeczeństwo, które się starzeje. Więc będzie coraz więcej kobiet, które są w okresie perimenopauzy czy po menopauzie i które będą miały inny sposób myślenia niż poprzednie pokolenia. Mało tego, kobiety coraz częściej rodzą, coraz później, coraz bliżej ku końcu tego etapu, w którym mogą rodzić dzieci. To też jest bardzo ciekawe, dlatego że że dzieci, które są wychowywane przez te kobiety, mają inny sposób myślenia i doświadczają innego sposobu wychowania, bo kobieta, która rodzi później dziecko jest bardziej świadoma, ma więcej mądrości, więcej razy powiedziała w życiu nie, nie godzę się na pewne historie, niż ta, która zostaje matką na wcześniejszym etapie swojego życia. Więc rodzi się mniej dzieci, ale te dzieci już mają inny sposób myślenia. Widać to bardzo dobrze też w szkole, w edukacji dzieci, gdzie dzieci nie boją się, tak jak poprzednie pokolenia się bały.

Magdalena Czaja: Tak, to niesamowite.

Agnieszka Madej-Uhl: Konsekwencji, które…

Magdalena Czaja: To się tak zmieniło, to jest szokujące, naprawdę.

Agnieszka Madej-Uhl: Na które reagują nauczyciele i mówią tak jakby na zachowanie, że się pod to chodzi o zrozumienie, że nie tylko ty jako kobieta w okresie menopauzy dorastasz, tylko cały świat dorasta do tego, żeby być wreszcie sobą. I widać to w wielu różnych obszarach życia. I patrząc z szerokiej perspektywy, to jest połączone ze sobą i to jest pewna wynikowa tego, że kobiety, bo one dają życie, rodzą i pierwsze lata życia dzieci spędzają w większości przypadków z dziećmi, dają im swój sposób myślenia, swój sposób reagowania na świat zewnętrzny, które dzieci powielają, automatycznie powielają.

Magdalena Czaja: Wiesz co, tak jak wspomniałaś o szkole, ja się bardzo cieszę, bo bardzo dużo nauczycieli przychodzi na kurs trenerski. I ja sobie myślę, jaki to jest zasób dla naszych dzieci, że będą z nimi pracować ludzie, kobiety, które przepracowywują swoje tematy, które już nie projektują na te dzieci swoich niezałatwionych rzeczy, bo te rany ze szkoły, które my niesiemy, z którymi pracujemy na kursie na przykład, no są tak głębokie, a najczęściej nie jesteśmy ich w ogóle świadomi.

Agnieszka Madej-Uhl: No nie. I jakby jeżeli idziemy przez życie, przez kolejne etapy życia, nie dają sobie możliwości uświadomienia sobie pewnych rzeczy, co niesiemy. Dlaczego ten plecak doświadczeń, który niesiemy jest taki ciężki? No to przychodzi ta menopauza, która pokazuje, co to jest ciężkie. I mówi, zatrzymaj się i nie daje tego wszystkiego na raz, w jeden punkt, w jeden dzień, tylko rozkłada to na lata. Między dwa a dziesięć lat trwa ten okres przed tym samym jednym punktem, jakim jest menopauza, zgodnie z definicją. Więc jest to specyficzny czas dla ciebie, żeby się odnaleźć w tym wszystkim, poukładać to wszystko i zacząć życie wreszcie po swojemu. Zresztą mówi się o tym, że kobiety po menopauzie to wiedźmy, czyli kobiety, które wiedzą i które mają mądrość, z której mogą korzystać, a nie muszą, bo tylko mogą wybrać to, na co się decydują.

Magdalena Czaja: Ja myślę, Agnieszka, że wyszedł nam bardzo optymistyczny odcinek. Ja nawet sama mam takie przemyślenia, że są tematy, którymi się muszę zająć, bo mi się myślę pokazują w mojej menopauzie, ale mam na to na szczęście narzędzia do pracy, narzędzia właśnie Radykalnego Wybaczenia. Więc moje drogie, moi drodzy, po pierwsze pamiętajcie, żeby obejrzeć ten odcinek z partnerem razem. Po drugie pamiętajcie, że pod tym odcinkiem znajdziecie nagranie, które wprowadzi was w Cztery Kroki, narzędzie Radykalnego Wybaczania. Plus macie też nagrany przeze mnie przykład, jak Cztery Kroki wykorzystać, także skorzystajcie z tego. I również pod odcinkiem będzie coś specjalnego od Agnieszki.

Agnieszka Madej-Uhl: Będzie dostępny link do książki, do informacji o tym, gdzie i w jaki sposób można do niej się dostać, bo „Menopauza bez lęku” jest bardzo ważnym punktem w życiu, żeby przejść suchą stopą.

Magdalena Czaja: Tak i ja też mam zamiar przeczytać tę książkę, wziąć się za siebie, bo teraz też widzę, że ten czas jest dla mnie wspaniałą okazją do wzrostu i uzdrowienia.

Agnieszka Madej-Uhl: Jak każdy kolejny dzień.

Magdalena Czaja: Tak jest. Dziękujemy. Pamiętajcie o subskrypcji. Tam macie dzwoneczek do kliknięcia. Napiszcie w komentarzu dziewczyny, panowie też, jak wy widzicie menopauzę, jak to przechodzicie. No i jakie macie refleksje z tego odcinka. Udostępnijcie też ten odcinek przyjaciółce, która być może mierzy się z czymś, bo myślę, że jest tu dużo treści, które mogą pomóc przejść ten okres i wyjść wyżej. Dziękujemy za dzisiaj.

Agnieszka Madej-Uhl: Dziękuję.